موسیقار
پرنده ای است که گویند در منقار او سوراخ بسیاری هست و از آن سوراخ ها آواز های گوناگون بر می آید و موسیقی از آن مأخوذ است.
برهان نیز ذکری از ققنوس دارد که به موسیقار شبیه تر است.«به لغت رومی، مرغی است به غایت خوش رنگ و خوش آواز. گویند منقار او سیصد و شست سوراخ دارد و در کوه بلنی مقابل باد نشیند و صدا های عجیب و غریب از منقار او بر آید و به سبب آن مرغان بسیار جمع آیند، از آنها چندی را گرفته طعمه خود سازد»
اما علاوه بر این موسیقار را بر چند نوع ساز نیز اطلاق کرده اند.
سازی که از نی های بزرگ و کوچک به اندام مثلث به هم وصل کرده اند.
سازی که درویشان دارند.
سازی که شبانان می نوازند.
با آنکه در باب منشا موسیقی نظرات مختلف اظهار شده است و گروهی از فیلسوفان یونان باستان آن را مأخوذ از صدای حرکت افلاک دانسته اند، اما چون به نظر می رسد که نظریه اقتباس موسیقی از آواز دلپذیر پرندگان، برای مردم قدیم (و حتی صاحب نظران امروز) قابل قبول تر و حتی به طبیعت نزدیکتر باشد و شاید از همین روست که موسیقار را نخست نام مرغی پنداشته ودر عالم وهم و تصور منقار بعضی مرغان افسانه ای را به صورت سازی کامل و پیچیده در آورده اند.
